Środowisko naturalne

Obszar Chronionego Krajobrazu

Obszary Chronionego Krajobrazu wyznacza się ze względu na wyróżniający się krajobraz, zróżnicowanie ekosystemów lub pełnioną funkcję korytarzy ekologicznych. Tereny te są również istotne ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem. To jedna z najmniej restrykcyjnych form ochrony przyrody w Polsce, działalność gospodarcza podlega tylko niewielkim ograniczeniom.

Północo-wschód gminy Sabnie stanowi fragment Nadbużańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (NOChK). Obszar ten został wyznaczony w roku 1986, na mocy Uchwały Nr XVII/99/86 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Siedlcach z dnia 28 października 1986 roku w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. Woj. Siedleckiego z 1986 r., Nr 11, poz. 130). Obecnie NOChK ma powierzchnię 23 451 ha, a nadzór nad nim sprawuje Marszałek Województwa Mazowieckiego. Dzisiejszy przebieg granic i powierzchnię określa Rozporządzenie Nr 15 Wojewody Mazowieckiego z dnia 15 kwietnia 2005 r. w sprawie Nadbużańskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego z 2005 r., Nr 91, poz. 2447; z późn. zm.).

Nadbużański Obszar Chronionego Krajobrazu obejmuje szerokim pasem południowo-wschodnią część doliny Bugu. Po powiększeniu Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego, Nadbużański Obszar Chronionego Krajobrazu stanowi jego otulinę. Najcenniejsze walory przyrodnicze weszły w skład rezerwatów „Sterdyń”, „Dębniak”, „Kaliniak” i „Przekop” i w nowe granice parku krajobrazowego. Ponadto znajduje się tu 49 pomników przyrody. Krajobraz doliny Bugu ma charakter rolniczy.

Pomniki przyrody

W Gminie istnieją dwa pomniki przyrody ożywionej. Jeden z nich to dąb szypułkowy, a drugi to sosna zwyczajna. Pomniki ustanowiono Rozporządzeniem Nr 6 Wojewody Mazowieckiego z dnia 02 marca 2009 r. w sprawie pomników przyrody położonych na terenie powiatu sokołowskiego (Dz. Urz. Woj. Maz. 2009.36.860).

Tabela 1. Pomniki przyrody.

Lp.

Gatunek drzewa

Obwód na wys. 1,3 m [cm]

Wysokość [m]

Miejscowość

Działka ewidencyjna

1

dąb szypułkowy

325

21

Hilarów

134

2

sosna zwyczajna

225

22

Tchórznica Włościańska

359/2

Użytki ekologiczne

W gminie Sabnie istnieją 4 użytki ekologiczne. Dwa z nich znajdują się na terenie zarządzanym przez Lasy Państwowe (Nadleśnictwo Sokołów) i zostały utworzone na mocy Rozporządzenia Nr 16 Wojewody Mazowieckiego z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie wprowadzenia użytków ekologicznych (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 64, poz. 1292) oraz Rozporządzeniem Nr 74 Wojewody Mazowieckiego z dnia 8 lipca 2005 r. w sprawie użytków ekologicznych (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr. 175 poz. 5574). Pozostałe dwa użytki ekologiczne, położone we wsi Sabnie oraz Grodzisk, zostały utworzone na mocy Uchwały Nr XXXV/149/2002 Rady Gminy w Sabniach z dnia 10 października 2002 r. w sprawie wprowadzenia użytków ekologicznych [1].

  • Użytek ekologiczny „Derkacz” – fragment ekstensywnie użytkowanych łąk torfowiskowych o powierzchni 3,46 ha w dolinie rzeki Cetynia, położony we wsi Sabnie; użytek cechuje duża bioróżnorodność.

  • Użytek ekologiczny „Kierz” – o powierzchni 1,36 ha, znajdujący się na terenie wsi Grodzisk, będący zbiornikiem wodnym oraz przylegającym do niego nieużytkiem. Użytek stanowi ostoję płazów i ptaków wodno-błotnych.

  • Użytek ekologiczny będący śródleśnym bagnem – o powierzchni 0,36 ha z ciekawą roślinnością wodną, bagienną i bogatą fauną, położony na gruntach będących w zarządzie Nadleśnictwa Sokołów.

  • Użytek ekologiczny będący śródleśnym bagnem – o powierzchni 0,88 ha z ciekawą roślinnością wodną, bagienną i bogatą fauną, położony na gruntach będących w zarządzie Nadleśnictwa Sokołów.

Proponowane formy ochrony przyrody

W opracowaniach dotyczących polityki przestrzennej gminy Sabnie, tzn. w opracowaniu ekofizjograficznym oraz w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, do proponowanych zadań w zakresie ochrony przyrody zalicza się utworzenie dwóch rezerwatów przyrody: „Jadwisin” i „Grodzisk”, o łącznej powierzchni 85 ha obejmujących najcenniejsze fragmenty leśne”.

Więcej informacji znajduje się w Programie Ochrony Środowiska dla Gminy Sabnie na lata 2015-2018 z perspektywą na lata 2019 – 2022